Đại biểu Hoàng Thị Thanh Thúy: Cần tăng cường quản lý không gian mạng và minh bạch tài chính

Thứ sáu - 10/04/2026 19:49 17 0

Chiều ngày 10/4, tiếp tục chương trình Kỳ họp lần thứ nhất, Quốc hội đã tiến hành thảo luận tại Hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi đua, khen thưởng; Dự án Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi); Nghị quyết của Quốc hội về việc ban hành một số quy định về thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, dầu và nhiên liệu bay.

Tham gia thảo luận đối với dự án Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi), đại biểu Hoàng Thị Thanh Thúy, Tỉnh ủy viên, Phó Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội (ĐBQH) chuyên trách tỉnh Tây Ninh đánh giá việc sửa đổi, bổ sung dự án Luật lần này là rất phù hợp với xu hướng phát triển. Đồng thời, đại biểu cũng đưa ra một số ý kiến góp ý cụ thể nhằm tiếp tục hoàn thiện dự án luật, bảo đảm tính khả thi và phù hợp với thực tiễn.

Thứ nhất, ngoài các hành vi cấm quy định tại Điều 7, đại biểu đề nghị xem xét bổ sung quy định cấm: “Lợi dụng thuật toán mạng xã hội để lan truyền thông tin sai lệch về giáo lý, giáo luật”. Đại biểu cho rằng, thuật toán vốn vô tri, nhưng nó có thể bị thao túng để biến một thông tin xuyên tạc thành một “sự thật phổ quát” thông qua cơ chế lan truyền tự động. Và quy định này không chỉ ngăn chặn nhận thức và hành vi lệch lạc khi đặt niềm tin sai chỗ mà còn bảo vệ chính uy tín của các tôn giáo chính thống trước làn sóng “fake news” tâm linh.

Thứ hai, tại Điều 8 về hoạt động tín ngưỡng tôn giáo trên không gian mạng. Đại biểu cho rằng sửa luật không phải để thắt chặt hay hạn chế quyền tự do tín ngưỡng, mà là để tạo ra một “môi trường số lành mạnh” cho cộng đồng tôn giáo.  Hiện nay, không gian mạng đã trở thành “cơ sở tín ngưỡng, cơ sở tôn giáo thứ hai” của hàng triệu tín đồ. Theo báo cáo từ Ban Tôn giáo Chính phủ, các hoạt động truyền đạo trực tiếp (livestream), giảng pháp qua mạng xã hội, thực hành các lễ nghi trực tuyến đã trở nên phổ biến. Việc bổ sung vào luật hiện hành quy định hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo trên không gian mạng là một bước bù đắp “khoảng trống pháp lý” giữa Luật và đời sống số và đại biểu cơ bản đồng tình với nội dung này. Tuy nhiên, đại biểu đề nghị bổ sung vào Điều 8 quy định về định danh, xác thực tài khoản của các cá nhân, tổ chức tôn giáo thực hiện hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo trên không gian mạng, cụ thể là: “Cá nhân, tổ chức khi hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo trên không gian mạng phải thực hiện việc định danh, xác thực tài khoản tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền”. Đây không phải là hạn chế tự do, mà là để bảo vệ sự “chính danh”, không chỉ thuận lợi hơn cho công tác quản lý nhà nước mà quan trọng hơn là giúp tín đồ phân biệt nguồn chính thống, chân tu, đặt niềm tin đúng chỗ, bảo vệ uy tín của các tổ chức tôn giáo chân chính cũng chính là bảo vệ an ninh văn hóa quốc gia.

Thứ ba, tại Điều 50 quy định về hoạt động xuất bản, sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu văn hóa phẩm. Theo đại biểu, quy định này là hoàn toàn phù hợp với nhu cầu trên thực tế của hoạt động tôn giáo. Tuy nhiên, quy định này còn chung chung, chỉ dẫn chiếu thực hiện theo quy định pháp luật về xuất bản và quy định pháp luật khác là chưa đủ, chưa gắn với đặc thù của hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo. Về mặt thực tiễn, các hoạt động này có tạo ra nguồn thu thì có xác định là hoạt động kinh tế hay không ? Nguồn thu nếu có từ các hoạt động xuất bản, sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu văn hóa phẩm có đương nhiên hình thành tài sản của tổ chức tôn giáo, tổ chức tôn giáo trực thuộc (theo quy định tại Điều 52 dự thảo) hay không ? Do đó, cần thiết quy định các hoạt động xuất bản, sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu văn hóa phẩm của tổ chức tôn giáo, tổ chức tôn giáo trực thuộc nhằm mục đích phục vụ tôn giáo, không vì mục tiêu lợi nhuận. Điều này rất quan trọng nhằm đảm bảo sự tương thích với Điều 27 dự thảo về tư cách pháp nhân phi thương mại của tổ chức tôn giáo, tổ chức tôn giáo trực thuộc; ngăn chặn việc lợi dụng các hoạt động này để thương mại hoá hay tư lợi, làm mất đi bản chất thực sự của tín ngưỡng, tôn giáo.

Vì thế, đại biểu kiến nghị làm rõ thêm vào Điều 50 quy định “Tổ chức tôn giáo, tổ chức tôn giáo trực thuộc được thực hiện xuất bản kinh sách và xuất bản phẩm khác về tín ngưỡng, tôn giáo; sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu văn hóa phẩm tín ngưỡng, tôn giáo, đồ dùng tôn giáo chỉ phục vụ cho mục đích hoạt động tôn giáo, không vì mục tiêu lợi nhuận và thực hiện theo quy định của pháp luật về xuất bản và quy định khác của pháp luật có liên quan.”

Thứ tư, liên quan đến vấn đề tài chính, hay cụ thể hơn là về nguồn thu, sử dụng tiền cúng dường công đức, ủng hộ, quyên góp của tín đồ, bá tánh thì chưa được thể hiện rõ trong dự luật. Tại Điều 18 dự thảo có quy định về quản lý, sử dụng các khoản thu từ lễ hội tín ngưỡng; tuy nhiên, vẫn còn khoảng trống trong cơ chế công khai, minh bạch về tài chính của tổ chức tôn giáo, đây là nguồn cực kỳ lớn và cũng là một trong những nguyên do nảy sinh nhiều vấn đề trong tổ chức tôn giáo, nhất là đối với với các nguồn tài trợ từ nước ngoài, quyên góp tiền công đức qua tài khoản cá nhân của các “thầy mạng” đang diễn ra rất phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ rửa tiền hoặc lừa đảo.

Bên cạnh đó, Điều 52 quy định về việc quản lý, sử dụng tài sản của cơ sở tín ngưỡng, tổ chức tôn giáo, điều này có sự kế thừa và sửa đổi trên cơ sở quy định của Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2016. Theo đại biểu, Điều 52 vẫn giữ được cái “khung” nguyên tắc rất chắc chắn: tài sản phải rõ nguồn gốc, dùng đúng mục đích và thuộc sở hữu chung. Tuy nhiên, khi đối chiếu với thực tế số hóa, quy định này bộc lộ một số hạn chế: Khoản 1 mới chỉ liệt kê các nguồn hình thành mang tính truyền thống (đóng góp, quyên góp). Trong thời đại số, “tài sản” không chỉ là tiền mặt hay đất đai, mà còn là tài sản ảo/tài sản số. Chẳng hạn như nhiều cơ sở tôn giáo sở hữu các kênh truyền thông trên youtube, facebook, tiktok có hàng triệu người theo dõi có thể tạo ra thu nhập từ quảng cáo.

Từ hai nội dung nêu trên, kiến nghị bổ sung quy định tại Điều 18 về nguyên tắc quản lý thu, chi của các tổ chức tôn giáo. Theo đó, cần quy định rõ: khi thực hiện vận động quyên góp trên không gian mạng, các tổ chức tôn giáo và tổ chức tôn giáo trực thuộc bắt buộc phải sử dụng tài khoản ngân hàng đã đăng ký với cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Mục đích của quy định này nhằm minh bạch việc quản lý tài sản của cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo; cơ quan nhà nước có thể kiểm soát dòng tiền đúng mục đích tôn giáo đồng thời giúp tín đồ có có thể đối chiếu, tránh bị lừa đảo, chiếm đoạt tài sản.

Đồng thời, đề nghị bổ sung quy định tại Điều 52 theo hướng: quyền sở hữu các nền tảng truyền thông và các khoản đóng góp qua phương thức điện tử phải được đăng ký, quản lý tập trung dưới danh nghĩa tổ chức tôn giáo hoặc tổ chức tôn giáo trực thuộc. Việc thu, chi từ các nguồn này cần đặt dưới sự giám sát của hội đồng do tổ chức tôn giáo thành lập, bảo đảm tính minh bạch và tách bạch hoàn toàn với tài sản cá nhân của người đại diện.

Thứ năm, đại biểu cũng kiến nghị cần có lộ trình hỗ trợ, hướng dẫn các tổ chức tôn giáo chuyển đổi số đồng bộ, giúp các tổ chức tôn giáo không những thích ứng với thời đại, mà còn là giải pháp căn cơ để Nhà nước thiết lập “lá chắn” vững chắc, ngăn chặn hiệu quả các hoạt động lợi dụng tâm linh trên không gian mạng.

Hình 1: Đại biểu Hoàng Thị Thanh Thúy, Tỉnh ủy viên, Phó trưởng đoàn ĐBQH chuyên trách tỉnh Tây Ninh phát biểu

Hình 2: Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên điều hành nội dung phiên họp chiều ngày 10.4

Nhật Linh

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Thống kê truy cập
  • Đang truy cập2,786
  • Hôm nay237,900
  • Tháng hiện tại1,542,521
  • Tổng lượt truy cập14,693,645
Tài liệu hướng dẫn tuyên truyền chương trình phổ cập tên miền .vn
Lịch công tác
Lịch tiếp xúc cử tri
Lịch tiếp công dân
Tài liệu góp ý luật
Họp không giấy
tài liệu các kì họp
góp ý văn bản dự thảo
chuyển đổi số
hỏi đáp
Công báo
Công khai ngân sách
quân đội nhân dân
Cổng thông tin điện tử tỉnh Tây Ninh
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây